Bệnh xương khớp là nhóm bệnh lý khá phổ biến ở người ở độ tuổi khoảng 45 trở lên. Tuổi tác, thay đổi nội tiết tố, khiêng vác nặng, sai tư thế là những nguyên nhân gây bệnh lý xương khớp thường gặp. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin bổ ích về những căn bệnh xương khớp phổ biến ở Việt Nam.
1. Bệnh cơ xương khớp là gì?
Bệnh cơ xương khớp là tình trạng suy yếu chức năng của hệ thống cơ, xương, khớp, dây chằng và thần kinh. Người bệnh sẽ bị đau, giảm khả năng di chuyển, gây trở ngại trong sinh hoạt hằng ngày và giảm chất lượng cuộc sống. Bệnh về cơ xương khớp rất đa dạng với 200 loại bệnh, được chia thành 2 nhóm chính gồm:
– Bệnh do chấn thương như tai nạn giao thông, tai nạn lao động, tai nạn sinh hoạt, chấn thương thể thao…
– Bệnh không do chấn thương gồm các bệnh lý như bệnh tự miễn hệ thống (viêm khớp dạng thấp, viêm khớp cột sống, lupus ban đỏ hệ thống, viêm cơ tự miễn, xơ cứng bì), viêm khớp tinh thể (gout), những loại bệnh thoái hóa xương khớp, viêm gân, u xương…
2. Các bệnh cơ xương khớp thường gặp:
2.1 Thoái hoá khớp
Thoái hóa khớp là bệnh lý xương khớp xảy ra khi phần sụn khớp và xương dưới sụn ở khớp bị tổn thương, dẫn đến các phản ứng viêm và tình trạng tràn dịch khớp. Nguyên nhân phổ biến của thoái hóa khớp là tuổi tác và một số yếu tố khác như di truyền, tình trạng béo phì, chấn thương xảy ra thường xuyên tại khớp, tai nạn thể thao, tai nạn lao động, các bệnh lý khớp viêm như viêm khớp dạng thấp, gút hay nhiễm trùng khớp…
Người bệnh thoái hóa khớp sẽ xuất hiện những triệu chứng bao gồm:
– Khớp bị ảnh hưởng.
– Đau khớp.
– Cứng khớp.
– Lạo xạo khi cử động khớp.
– Biến dạng khớp.
– Tầm vận động suy giảm.
2.2 Thoát vị đĩa đệm cột sống
Thoát vị đĩa đệm xảy ra khi lớp nhân nhầy của đĩa đệm tràn ra ngoài, chèn ép dây thần kinh, gây bệnh rễ thần kinh. Bệnh gặp ở cả người trẻ và người cao tuổi, với các yếu tố nguy cơ như lão hóa, ngồi lâu, mang vác nặng, thừa cân. Thoát vị thường xảy ra ở cột sống thắt lưng và cổ, những vùng chịu lực nhiều.
Triệu chứng phổ biến là đau âm ỉ ở lưng dưới hoặc cổ, tăng khi vận động, kèm đau lan xuống mông, chân, tay và cảm giác tê bì. Nếu tình trạng nặng gây chèn ép tủy sống, người bệnh có thể gặp yếu liệt, mất cảm giác, rối loạn tiểu tiện, cần phẫu thuật cấp cứu
2.3 Đau thần kinh toạ
Đây là tình trạng cơn đau lan từ vùng mông xuống dọc theo đường đi của dây thần kinh tọa. Những nguyên nhân gây đau thần kinh tọa gồm:
– Thoát vị đĩa đệm: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Khối lồi ra phía sau của đĩa đệm gây chèn ép lên dây thần kinh tọa, khiến người bệnh đau nhức.
– Thoái hóa cột sống thắt lưng: Tình trạng thoái hóa làm hình thành gai xương, xâm lấn vào lỗ liên hợp cột sống. Đây là vị trí dây thần kinh tọa đi ra khỏi cột sống. Gai xương đủ lớn có thể tác động đến dây thần kinh tọa, gây đau. Một số trường hợp thoái hóa làm hẹp ống sống cũng có thể gây đau.
– Trượt đốt sống: Tình trạng trượt đốt sống làm hẹp lỗ liên hợp cột sống, tác động đến thần kinh tọa, khiến người bệnh đau nhức.
– Một số nguyên nhân khác gây đau thần kinh tọa là chấn thương, viêm…
2.4. Viêm khớp dạng thấp
Viêm khớp dạng thấp là bệnh viêm nhiều khớp, thường gặp ở nữ giới trung niên. Triệu chứng phổ biến bao gồm sưng, nóng, đau, hạn chế vận động các khớp bàn tay, thường xảy ra đối xứng hai bên và kéo dài cả ngày lẫn đêm. Người bệnh còn có cứng khớp buổi sáng, kéo dài trên 30 phút.
Khi bệnh tiến triển, có thể gây biến dạng khớp bàn tay, hạn chế vận động, làm giảm chất lượng cuộc sống. Trong giai đoạn muộn, bệnh có thể ảnh hưởng đến các cơ quan khác như da, mắt, tim, phổi, thậm chí đe dọa tính mạng
2.5. Bệnh gout
Bệnh gout xảy ra do rối loạn chuyển hóa purin, dẫn đến tăng nồng độ axit uric trong máu. Nguyên nhân có thể do ăn nhiều thực phẩm giàu purin (nội tạng, thịt đỏ, hải sản) hoặc giảm thải axit uric (suy thận, rối loạn di truyền).
Khi axit uric tăng cao, tinh thể urat lắng đọng tại khớp, gây viêm khớp đột ngột với các triệu chứng sưng, nóng, đỏ, đau dữ dội, thường gặp ở khớp bàn ngón chân, cổ chân, gối. Nếu không điều trị kịp thời, bệnh gout có thể gây biến dạng khớp, tàn phế, suy tim và suy thận.a
2.6. Viêm điểm bám gân
Viêm gân và viêm điểm bám gân là bệnh lý cơ xương khớp thường gặp, có thể xảy ra ở nhiều vị trí khác nhau trong cơ thể. Các vị trí phổ biến gồm: viêm cân gan chân, viêm gân gót, viêm gân cơ chân ngỗng, viêm điểm bám gân lồi cầu ngoài và trong xương cánh tay, viêm gân cơ chóp xoay. Tùy vị trí viêm, người bệnh có thể đau và hạn chế vận động ở gót chân, gối, cánh tay, vai…
Nguyên nhân chính là do lặp lại các động tác quá mức hoặc do viêm hệ thống từ các bệnh lý như viêm khớp dạng thấp.
2.7. Loãng xương
Loãng xương là tình trạng giảm khối lượng và chất lượng xương, dẫn đến mật độ xương thấp và tăng nguy cơ gãy xương từ những chấn thương nhẹ. Bệnh thường gặp ở người cao tuổi, phụ nữ sau mãn kinh, những người suy dinh dưỡng hoặc sử dụng corticoid kéo dài.
Loãng xương thường diễn tiến âm thầm, không có triệu chứng rõ ràng, và bệnh nhân chỉ phát hiện khi có biến chứng như gãy xương hoặc biến dạng cột sống. Biến chứng nguy hiểm nhất là gãy xương, đặc biệt là gãy xẹp đốt sống L1, T12 hoặc gãy cổ xương đùi, có thể xảy ra đột ngột hoặc từ từ sau một chấn thương nhẹ. Gãy xương có thể gây chèn ép tủy sống, dẫn đến yếu liệt, mất cảm giác ở chân, và rối loạn chức năng tiểu tiện, đòi hỏi nhập viện cấp cứu.
2.8. Bệnh cơ xương khớp do chấn thương
Tai nạn trong luyện tập thể dục thể thao hoặc di chuyển hàng ngày có thể ảnh hưởng đến hệ cơ xương khớp, gây đau nhức. Chấn thương có thể biểu hiện từ đau nhẹ do căng cơ đến nghiêm trọng như dập cơ, bong gân, đứt gân, đứt dây chằng hoặc gãy xương.
Gãy xương do chấn thương có thể nguy hiểm đến tính mạng, như tổn thương mạch máu hoặc chèn ép tủy sống, cần nhập viện và điều trị khẩn cấp. Bong gân, xảy ra sau tác động mạnh mà không gây trật khớp hay gãy xương, cũng gây đau và có thể dẫn đến giãn hoặc rách dây chằng, thường do vận động quá sức hoặc sai tư thế.
3. Biện pháp phòng ngừa:
Các chuyên gia tại Việt Hàn khuyến nghị người đọc thực hiện các biện pháp phòng ngừa như:
– Chế độ dinh dưỡng: Thường xuyên bổ sung thực phẩm giàu canxi như sữa và các chế phẩm từ sữa, các loại hạt, cá, tôm… và các loại rau quả.
– Chế độ vận động: Phần lớn người thừa cân, béo phì, ít vận động có nguy cơ cao mắc các bệnh về cơ xương khớp. Mỗi ngày, bạn nên thực hiện những bài tập nhẹ nhàng như yoga, đi bộ, chạy bộ… để bảo vệ sức khỏe cơ xương khớp.
– Chế độ sinh hoạt và làm việc: Bạn cần thay đổi liên tục tư thế, tránh ngồi hay đứng quá lâu, hạn chế làm việc quá sức, dành nhiều thời gian nghỉ ngơi.
– Kiểm soát tốt cân nặng: Vì lực đè nặng lên khớp nên tình trạng béo phì sẽ làm tổn thương tới các khớp. Bạn nên phải điều chỉnh cân nặng hợp lý nhằm giảm bớt sức nặng lên khớp.
Điều quan trọng cần nhớ, người bảo vệ bản thân tốt nhất không ai khác ngoài bạn. Do đó, bạn nên thăm khám tổng quát định kỳ cũng như đến gặp bác sĩ sớm khi có bất kỳ dấu hiệu nghi ngờ bệnh để được can thiệp, điều trị, tránh những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.
Đa khoa Việt Hàn hiện nay có ưu đãi lớn
GÓI KHÁM TỔNG QUÁT TOÀN DIỆN TRỊ GIÁ 2.100.000 giảm còn 200.000
Kiểm tra sức khỏe tổng quát và tầm soát các bệnh liên quan đến cơ xương khớp
👉 Đặt lịch thăm khám với chuyên gia qua số Hotline 0779.36.36.79 hoặc liên hệ trực tiếp tại fanpage để sớm nhận hỗ trợ tư vấn!
Địa chỉ: 36 Phan Chu Trinh, P. Vạn Thạnh, TP. Nha Trang, Tỉnh Khánh Hòa
SĐT: 0779.36.36.79